Tuyên bố riêng về Sự tình Biển Đông của các Ngoại trưởng ASEAN rất quan trọng

Trong bài viết gần đây đăng trên tạp chí Nhà ngoại giao , ông C. Thay-ơ nói: Đây là lần đi hàng đầu , Trung Quốc đặt gian khoan trung quoc o bien dong của mình trong EEZ của một nhà nước khác mà không xin phép trước. Điều bất thần là ở chỗ , giao tế Việt Nam-Trung Quốc đang phát triển tốt kể từ chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường tháng 10-2013. Ở thời điểm đó , hai bên đều có ám hiệu cho thấy đã Đạt tới thỏa thuận để tiến hành bàn luận về các Sự tình trên biển. Bắt đầu làm của Trung Quốc cũng bất thần khi Việt Nam rõ ràng không có bất kỳ Bắt đầu làm khiêu khích nào để Trung Quốc có khả năng viện cớ cho những Bắt đầu làm trước nay chưa có của mình như hiện tại. Học giả Ô-xtrây-li-a nhận định , việc triển khai giàn khoan của Trung Quốc cũng mang tính khiêu khích khi gian khoan trung quoc chay này được khoảng 80 tàu , kể cả quân hạm của Trung Quốc hậu thuẫn. Khi Việt Nam đưa các tàu Cảnh sát biển ra để canh giữ quyền chủ quyền , Trung Quốc đã cho các tàu dùng súng phun nước sức ép cao và chủ động đâm vào các tàu của Việt Nam. Những Bắt đầu làm này quá gian truân và trên thực tế , đã làm bị thương các thuyền viên của Việt Nam. Theo ông C. Thay-ơ , các Bắt đầu làm của Trung Quốc cũng sai lầm với luật pháp quốc tế. Ông lập luận , người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh đã biện minh cho các Bắt đầu làm của Trung Quốc khi tuyên bố các hoạt động của gian khoan Hải Dương 981 là nằm trong “lãnh hải của Trung Quốc” và không liên quan gì tới Việt Nam. Thế nhưng , bà Hoa Xuân Oánh chỉ đưa ra tuyên bố chung chung trong lúc thiếu lập luận chi tiết để chứng minh cho các Bắt đầu làm hiện tại của Trung Quốc ở Biển Đông. Lập luận tuy rằng gian khoan Hải Dương 981 nằm trong “lãnh hải của Trung Quốc" là thiếu chứng cứ bởi không có các yếu tố pháp lý chứng minh. Bên cạnh đó , các nguồn tin ngoại giao từ Bắc Kinh cho biết , các quan chức của Tập đoàn Dầu khí Viễn dương Trung Quốc ( CNOOC ) tiết lậu rằng , họ được lệnh đặt gian khoan Hải Dương 981 vào Lô 143 dù cho biết sẽ chẳng thu được ích lợi thương mại nào. Trong lúc đó , các nhà quan sát tuy rằng , triển vọng tìm thấy mỏ dầu và khí ở khu vực ấn độ dương này ở mức rất thấp. Ngày 18-3 , Trung Quốc và ASEAN đã có cuộc họp nhóm lần thứ 10 về thực hiện Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông ( DOC ) tại Xin-ga-po. Tiếp đó , vào ngày 21-4 , Hội nghị các quan chức cao cấp ASEAN và Trung Quốc lần thứ 7 đã diễn ra tại Pa-tay-a , thái Lan. Tiến trình nghe chừng có vẻ chậm chạp nhưng đã có những ám hiệu đáng mừng cho thấy các nỗ lực xây dựng lòng tin trong thực hiện DOC đã được thực hiện. Một quan chức ASEAN cho biết , “đường ( các cuộc tư vấn với Trung Quốc ) quan trọng hơn đích đến ( Đạt tới một Bộ quy tắc ứng xử ở Biển Đông có thuộc tính ràng buộc pháp lý )”. Việc Trung Quốc hạ đặt gian khoan trung quoc bi chay Hải Dương 981 với sự hỗ trợ của các tàu hộ vệ làm cho tình hình Biển Đông trở thành chủ đề nóng trong các cuộc họp thượng đỉnh của ASEAN. Các tổng trưởng Ngoại giao ASEAN đã ra tuyên bố riêng vào ngày 10-5 vừa qua , bày tỏ quan ngại có tính chất đi vào chiều sâu về các vụ việc đang diễn ra trên Biển Đông đã làm Thêm lên Tình thế không dễ dàng ở khu vực ấn độ dương. Việc ra một tuyên bố riêng về Sự tình Biển Đông như vậy Hữu ý nghĩa rất quan trọng. Gia chi dĩ , việc ASEAN đồng tình phê chuẩn tuyên bố trên của các tổng trưởng Ngoại giao ASEAN về Sự tình Biển Đông sẽ giúp các nước khác bày tỏ ý kiến của mình về Sự tình này Dữ dội hơn. Tình hình đang diễn tiến căng thẳng trên thực địa. Tuy nhiên , ông C. Thay-ơ tuy rằng , Việt Nam và Trung Quốc sẽ xử lý được Sự tình này và tránh được việc leo thang sử dụng vũ lực. Trên thực tế , hai bên đã có nhiều cuộc gặp ngoại giao trực tiếp về việc vi phạm của Trung Quốc. Gia chi dĩ , Việt Nam cũng chủ động mong muốn có những cuộc làm việc ở các cấp cao hơn để giải quyết Sự tình. NGỌC HƯNG lời chúc mừng .