Người ghi hình ảnh quý về Fidel nơi đất lửa Quảng Trị

Ngày này 40 năm trước Fidel thăm vùng giải phóng miền Nam Ông Hồ Sỹ Sô khi đó đang là cán bộ của Ty Văn hóa thông báo tỉnh Quảng Trị nhận được nhiệm vụ một cách vô cùng bí ẩn. Vào lúc tinh sương sáng ngày 16/9/1973 , ông đi cùng xe của bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị Hồ Sỹ Thản tới cầu Hiền Lương và Khi đó ông mới biết mình đang được giao nhiệm vụ ghi lại hình ảnh của ai. Ông kể lại: “Trong ánh sáng chưa rõ , bên kia cầu phao thấy thấp thoáng ánh đèn của một đoàn ô tô con nối nhau vượt sông qua bờ nam Hiền Lương. Khi đoàn xe sắp dừng trước hàng quân danh dự thì đoàn đón tiếp tiến thẳng đến chiếc xe thứ 3 , Thủ tướng Phạm Văn Đồng và chủ toạ Fidel Castro bước xuống , lần lượt bắt tay , ôm hôn các đại diện quân-dân-chính Đảng khu Trị Thiên-Huế. Công chúng Rung động trong lòng đến như ngừng thở”. Chủ toạ Fidel Castro bên những món quà tình nghĩa của nhân dân Quảng Trị dành cho ông. Ảnh: Hồ Sỹ Sô Đoàn xe rời khỏi Hiền Lương , đồn An ninh Biên phòng tỏa sáng dưới ánh bình minh ngày lịch sử của tình hữu nghị Việt Nam-Cuba. Đoàn xe dừng lại trước tiền sảnh của Hội trường Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam. Trong phút chốc này , Sỹ Sô đã ghi được hình ảnh Fidel Castro choàng tay ôm Trung tướng Trần Nam Trung và bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị Hồ Sỹ Thản , như cuộc tao phùng của các anh em ruột thịt sau quãng dài thời gian cách trở nhau. Điểm cao 241 được nổi bật bằng lễ đài trọng thể làm bằng các loại ghi sắt , ghi nhôm , hai bên lễ đài là những băng đỏ chữ trắng thắm đẹp các khẩu hiệu rét mướt tình hữu nghị Việt Nam-Cuba. Trời nắng dịu , những tràng vỗ tay dài nối tiếp sau khi Thủ tướng Phạm Văn Đồng thay mã Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa giới thiệu chủ toạ Fidel Castro và các vị khách quý Cuba , Fidel – nhà hùng biện nức tiếng thế giới chính thức nói chuyện với cán bộ , quân , dân , vùng giải phóng Quảng Trị. Không một mảnh giấy cầm tay , Fidel đã nói suốt gần 1 tiếng rưỡi đồng hồ về chiến công của quân dân miền Nam đã tập công chiến lược thắng lợi mùa xuân năm 1968 và nhất là mùa xuân 1972 – giải phóng Quảng Trị , buộc đế quốc Mỹ phải chịu ký hiệp định Paris 1973. Chủ toạ nói đến cuộc kháng chiến của Việt Nam luôn được sự cổ võ lớn lao của bạn bầy năm châu , đặc biệt , ông nói đến đem động vật của nhân dân , Đảng , Chính phủ Cuba đối với nhân dân Việt Nam nói chung và với nhân dân mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam nói riêng. Mỗi lúc ngắt ý của chủ toạ là mỗi lần pháo tay rầm vang núi đồi Tân Lam – 241 , ông Hồ Sỹ Sô Rung động trong lòng kể lại. “Tôi đã chụp được tấm ảnh chân dung bán thân chủ toạ Fidel Castro từ trên diễn đàn của cuộc mít tinh này. Tấm ảnh này nhiều đồng nghiệp xem cứ tưởng tôi có dịp may mắn được gần và chụp ông trong điều kiện có chuẩn bị” , ông Sỹ Sô vẫn không giấu nổi niềm vui trong giọng nói , mặc dầu thời khắc lịch sử đã qua 40 năm. “Trong muôn lớp sóng tay vẫy chào , từ loa phóng thanh , tiếng Thủ tướng Phạm Văn Đồng vang lên: Viva Cuba! Viva Việt Nam! Viva Fidel! Viva Hồ Chí Minh! Đồi núi truyền đi âm vang động đất trời của rừng người đồng thanh điệp khúc những câu của Thủ tướng Phạm Văn Đồng. Vui sướng đến chảy nước mắt khi chủ toạ Fidel Castro cao lớn , nhanh chân tiến đến trước các hàng quân nắm lấy cán quân kỳ gắn đầy huân chương lóng lánh của binh đoàn Khe Sanh thắng lợi phất mạnh như một nghệ sĩ múa hùng tráng ăn nhịp trong khúc nhạc pháo tay của cuộc mít tinh” , ông Sỹ Sô tả lại. Chủ toạ Fidel Castro được quân và dân Quảng Trị chào đón chân tình. Ảnh: Hồ Sỹ Sô Cuộc mít tinh đã chấm dứt lâu rồi mà Fidel vẫn chưa từ biệt được với đại biểu nhân dân vùng giải phóng Quảng Trị. “Tôi đã chụp không ngắm máy , giơ máy ảnh lên cao để chụp một bức ảnh như thể đánh đố tìm Fidel trong biển sóng nhân dân Quảng Trị trên điểm cao 241 Tân Lâm”. Ông Sỹ Sô nối dòng hồi ức , kể tiếp: Các tướng soái của Cộng hòa miền Nam Việt Nam chính thức dẫn đường đưa Thủ tướng Phạm Văn Đồng và chủ toạ Fidel Castro thăm điểm cao 241. Đường dẫn đã cắm vè để tránh tạc đạn , các loại mìn có thể còn sót sau một thời gian đã dày công ra phá. Khắp điểm cao , từ hầm Sai khiến đến từng khẩu “Vua chiến trường” ( chiến lợi phẩm thu được khi giặc Mỹ bỏ chạy ). Đâu đâu Fidel Castro cũng được nhìn tận nơi những chiến công và thành tựu của chiến tranh nhân dân và chính nhân dân miền Nam đã tiến hành dưới sự lãnh đạo của Đảng của giai cấp công nhân Việt Nam. Tiếp đó , Fidel Castro đã đến thăm từng đơn vị quân giải phóng đã có nhiều chiến công trong cuộc công kích năm 1968 và cuộc giải phóng Quảng Trị 1972. Chủ toạ Fidel Castro đã đi bộ 2 km giữa Đường 9 thị xã Đông Hà. Chủ toạ đã tỏ rõ sự thú khi ghé qua lô cốt do thực hình pháp xây dựng để án ngự Đường 9 năm 1947 , mà ngay Khi đó dưới chân lô cốt là lúc nhúc các loại xe tăng , thiết giáp còn mang nhãn hiệu Hoa Kỳ trong cuộc chiến tranh vẫn đang xảy ra Khi đó. Dáng phủ gục của các phương tiện chiến tranh này của Pháp , Mỹ là biểu hiện chiến công oanh liệt của nhân dân ta. Dọc đường qua thị xã , Fidel Castro đã tận thấy những nỗ lực của cán bộ , nhân dân vùng giải phóng Đông Hà trong Cứu vãn sản xuất , cải thiện Chỗ ở và nhất là được chứng kiến những công trình đầy hứa hẹn trong cuộc chống chọi còn tiếp diễn để hoàn tất sự nghiệp cách mạng vẻ vang mà tổ quốc đã giao phó cho nhân dân miền Nam nói chung , cho nhân dân vùng được giải phóng nói riêng và của tỉnh Quảng Trị. Ông Sỹ Sô cười vui: “Khi Fidel bước đi , chúng tôi phải chạy mới kịp theo dáng vóc to lớn , uy phong , lẫm liệt của ông”. Và những đoạn phim lần cuối của ông chụp ngày lịch sử này là cuộc tiễn biệt trên bờ nam cầu Hiền Lương cuối ngày hôm đó. Hai vị lãnh đạo của hai núi sông lần lượt bắt tay , ôm hôn lưu luyến các vị tướng soái và các đồng chí lãnh đạo Vùng đất , và đặc biệt là cuộc tiếp kiến thăm hỏi lần cuối của hai vị với các sĩ quan , chiến sỹ gác canh và một số bà con Gio Linh , Quảng Trị. Ông Hồ Sỹ Sô giờ đây đang là Chi hội trưởng Chi hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam tỉnh Quảng Trị. Đối với ông , những gì ông đã ghi lại bằng hình ảnh về chuyến thăm của vị lãnh tụ núi sông Cuba anh em đến quê hương Quảng Trị là kỷ niệm ấn tượng và sâu sắc nhất trong cuộc đời cầm máy của ông. Phương Liên . chủ toạ Fidel Castro bên những món quà tình nghĩa của nhân dân Quảng Trị dành cho ông. Ảnh: Hồ Sỹ Sô . chủ toạ Fidel Castro được quân và dân Quảng Trị chào đón chân tình. Ảnh: Hồ Sỹ Sô .